महाराष्ट्रात मतदार याद्यांची 'विशेष सखोल पुनरिक्षण' मोहीम; ९.८६ कोटी मतदारांच्या घरी पोहोचणार निवडणूक यंत्रणा

राजेंद्र खैरनार मुख्य संपादक, सत्य शोध न्युज चॅनल

Election Commission of India ने देशातील १६ राज्ये आणि ३ केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये ‘विशेष सखोल पुनरिक्षण’ (Special Intensive Revision - SIR) मोहिमेचा तिसरा टप्पा जाहीर केला असून, त्यात Maharashtra राज्याचा समावेश करण्यात आला आहे. या मोहिमेंतर्गत राज्यातील तब्बल ९ कोटी ८६ लाखांहून अधिक मतदारांच्या नोंदींची प्रत्यक्ष पडताळणी केली जाणार आहे.

बीएलओच्या घरभेटीद्वारे पडताळणी

महाराष्ट्रात ही मोहीम व्यापक स्तरावर राबवली जाणार असून, राज्यातील एकूण ९,८६,४४,४१३ मतदारांच्या तपशीलांची खातरजमा मतदान केंद्रस्तरीय अधिकारी म्हणजेच बीएलओ (Booth Level Officers) यांच्या माध्यमातून केली जाणार आहे. हे अधिकारी प्रत्येक मतदाराच्या घरी जाऊन माहिती गोळा करतील.

या प्रक्रियेत पारदर्शकता राखण्यासाठी विविध राजकीय पक्षांकडून नियुक्त करण्यात येणारे बूथ लेव्हल एजंट्स (BLA) देखील सहकार्य करणार आहेत.

जनगणनेच्या कामाशी समन्वय

सध्या सुरू असलेल्या जनगणनेच्या कामात क्षेत्रीय यंत्रणा व्यस्त असल्याने, त्याचा विचार करून या तिसऱ्या टप्प्याचे वेळापत्रक आखण्यात आले आहे. महाराष्ट्रातील ही विशेष पुनरिक्षण प्रक्रिया जून २०२६ पासून सुरू होऊन ऑक्टोबर २०२६ मध्ये पूर्ण होणार आहे.

महाराष्ट्रासाठी महत्त्वाचे वेळापत्रक

२० ते २९ जून २०२६ — बीएलओ प्रशिक्षण व पूर्वतयारी

३० जून ते २९ जुलै २०२६ — घरोघरी भेटी व माहिती संकलन

५ ऑगस्ट २०२६ — मसुदा मतदार यादी प्रसिद्ध

५ ऑगस्ट ते ४ सप्टेंबर २०२६ — दावे व हरकती नोंदविण्याची मुदत

७ ऑक्टोबर २०२६ — अंतिम मतदार यादी प्रसिद्ध

राजकीय पक्षांना आयोगाचे आवाहन

Election Commission of India ने सर्व राजकीय पक्षांना प्रत्येक मतदान केंद्रावर बीएलए नियुक्त करण्याचे आवाहन केले आहे. यामुळे मतदार यादीतील दुबार नावे, मृत व्यक्तींची नावे वगळणे तसेच नव्या पात्र मतदारांची नोंदणी अधिक अचूक आणि पारदर्शक पद्धतीने होण्यास मदत होणार असल्याचे आयोगाने स्पष्ट केले आहे.